درس چهل و ششم: اسم فاعل

۱- به ادعای المستقصی ص۴۴۸؛ اشتقاق اسم فاعل را یا از مصدر گفته اند یا از فعل ماضی

🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸

۲- درباره توضیح معنای اسم فاعل مراجعه شود به: معانی الابنیه سامرایی ص۴۱ به بعد

🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸

۳- در برخی موارد، کاری از ذات متصف به اسم فاعل سرنزده. این اشکال و جوابش در کلام مرحوم رضی در شرح کافیه ج۳ ص۴۱۴ چنین آمده: انهم اطلقوا اسم الفاعل على من لم يفعل الفعل كالمنكسر و المتدحرج، و الجاهل، و الضامر، لأن الأغلب فيما بنى له هذه الصيغة، أن يفعل فعلا كالقائم و القاعد، و المخرج و المستخرج‏.

🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸

۴- درباره وزن فعیل، کلام سیبویه دیده شود ج۱ ص۷۷ و نیز کتاب جمله قرارات مجمع اللغه ص۴۴۲ و شرح کافیه مرحوم رضی ج۳ ص۴۲۲. برخی از فعیل ها، صفت مشبهه و اسم مبالغه و اسم مفعول هستند. انچه در اسم فاعل مطرح است به قرینه کلام سیبویه، اسم فاعل نیست بلکه مفید معنای آن است؛ لذا صفت نحوی نمی اید و نیز عمل نمی کند. این موضوع باید تحقیق بیشتری شود. زیرا به نظر می رسد برخی از مواردی که به نقل کتاب جمله قرارات مجمع اللغه از زمخشری، از این قبیل است، می تواند وصف باشد

🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸

۵- در اوصاف خاصه نساء، برای علت عدم لحوق تاء، سه وجه ذکر شده: شرح تسهیل ج۹ ص۴۶۱۸-۵۶۲۰

🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸

۶- در قاعده اعلال اسم فاعل، لفیف مقرون مطرح نیست مانند حاوی

🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸🔸 🔸

۷- پاسخ هم اندیشی: معانی الابنیه سامرایی ص۴۱ و ۴۲

Rating: ۳.۰/۵. From 2 votes.
Please wait...

1 دیدگاه در ”درس چهل و ششم: اسم فاعل

  1. سلام علیکم
    با تشکر از مطالب مفیدتان
    اگر ممکن هست پاسخ هم اندیشی ها را حداقل به صورت خلاصه مطرح کنید. نه اینکه فقط آدرس بدهید. چون ممکن است بعضی مخصوصا در شهرستان ها به کتب دسترسی نداشته باشند.

    No votes yet.
    Please wait...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *